Amerika Birleşik Devletleri'nde kripto para piyasası için kapsamlı bir düzenleme getirmesi hedeflenen CLARITY tasarısı, Senato'da önemli bir oylama sürecine takıldı. Tasarı, Temmuz 2025'te Temsilciler Meclisi'nden 294'e 134 oyla geçmiş, ancak aradan geçen bir yıldan fazla zamana rağmen Senato genel kurulunda henüz oylanmadı.
Senato'nun 7 Ağustos'ta tatile girmeden önce Çoğunluk Lideri John Thune tarafından sunulan oylama önergesi, süreci başlatmış olsa da tasarının kabul edileceğini garanti etmiyor. Senatörlerin 14 Eylül'de tatile dönmelerinin ardından ara seçim kampanyaları başlayacak ve bu durum, tasarının oylanması için kalan çalışma günlerini oldukça sınırlıyor.
CLARITY tasarısı, dijital varlıkların sınıflandırılmasına yönelik bir çerçeve sunuyor. Tasarıya göre, geleneksel yatırım sözleşmeleri gibi işleyen tokenler Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) denetiminde kalacak. Yeterince merkeziyetsiz hale gelen dijital emtialar Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC) yetkisine girecek. Stablecoinler ise ayrı bir kategoride değerlendirilecek. Ayrıca, borsalar, aracılar ve saklama kuruluşları için kayıt zorunluluğu getirilmesi öngörülüyor.
Tasarı'nın nihai oylamaya geçebilmesi için 60 oy gerekiyor. Cumhuriyetçilerin 53 sandalyesi bulunurken, Senatör Josh Hawley ve Rand Paul'un tasarıya karşı oy vereceklerini açıklaması, etkili Cumhuriyetçi sayısını 51'e indiriyor. Bu durum, en az dokuz Demokrat veya bağımsız senatörün desteğini zorunlu kılıyor. Ancak tasarı komiteden geçerken yalnızca iki Demokrat senatör destek vermişti.
Analizlere göre, bazı Demokrat senatörler prensipte piyasa yapısı düzenlemesini destekleseler de, sektörün siyasi harcamaları ve başkanlık çevresindeki etik tartışmalar nedeniyle ara seçim öncesinde tasarıya destek vermekte isteksiz davranıyor. Tasarı üzerindeki görüşmelerde ana anlaşmazlık noktası, token sınıflandırmasından ziyade, Temsilciler Meclisi sürümünde bulunmayan etik hükümler olarak öne çıkıyor. Bu hükümler, kamu görevlilerinin kripto para ile olan ilişkisini düzenlemeyi amaçlıyor.
Başkan Donald Trump'ın 2025'te 1 milyar doları aşan kripto geliri beyanı, etik tartışmaların merkezinde yer alıyor. Senato sürümündeki bir hüküm, görevdeki başkanların ve federal yetkililerin dijital varlık ihraç etmesini veya desteklemesini yasaklıyor. Beyaz Saray bu maddeyi "eşi görülmemiş bir taviz" olarak nitelendirirken, bazı Demokrat senatörler ise bu hükme karşı çıkıyor. Bankacılık Komitesi'nden Demokrat Senatör Chris Van Hollen, tasarıyı "çok zarar verecek yozlaşmış bir düzenleme" olarak tanımlayarak, hükmün Adalet Bakanlığı'na bırakılmasının çıkar çatışması yaratabileceği eleştirisini dile getirdi.
Tasarı geçmezse, Bernstein araştırma kuruluşuna göre Bitcoin'de 55 bin ile 60 bin dolar aralığında bir geri çekilme yaşanabilir. Bu durum, mevcut fiyatlardan yaklaşık yüzde 8 ila 15 arasında bir düşüş anlamına geliyor. Altcoinlerde ise yüzde 15 ila 30 arasında daha sert düşüşler öngörülüyor. Düzenleme netliğinden en çok yararlanan borsa ve merkeziyetsiz finans tokenlerinin daha ağır kayıplar yaşayabileceği belirtiliyor.
Kurumsal yatırımcılar açısından düzenleme netliği önemini koruyor. Spot Bitcoin fonlarına girişler devam etse de, tokenlaştırılmış menkul kıymetler, zincir üstü türevler ve kripto borç verme platformları gibi yeni ürünlerin gelişimi, daha kalıcı bir hukuki çerçeveye bağlı kalabilir. Tasarının yasalaşmaması durumunda SEC'in yaptırım odaklı yaklaşımını sürdürmesi, CFTC'nin ise sınırlı yetkiyle çalışmaya devam etmesi bekleniyor.
Analizlere göre üç senaryo öne çıkıyor: İlk senaryoda taraflar tatil sırasında etik hükümler konusunda uzlaşarak tasarıyı eylül sonunda değişikliklerle kabul ediyor. İkinci senaryoda oylama başarısız oluyor ancak tasarı ara seçim sonrası döneme bırakılıyor ve belirsizlik 2027'ye sarkıyor. Üçüncü senaryoda ise tasarı düşüyor ve kapsamlı düzenleme 2027'deki yeni Kongre'ye erteleniyor. Senato'nun dönüşünün ardından yapılacak ilk oylama, tasarının geleceği açısından belirleyici olacak.
