Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, önceki günkü kabine toplantısı sonrası yaptığı açıklamada, 2027 yılı bütçesinde emeklilerin durumunu iyileştirecek mali imkanlar oluşturulduğunu belirtti. Erdoğan, ihtiyaç duyulan yasal düzenlemenin adalet ve hakkaniyet çerçevesinde Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin takdiriyle yıl sonuna kadar hayata geçirilmesini ümit ettiklerini söyledi.
Bu açıklamalara karşılık iktisatçı Prof. Dr. A.Ç., emeklilere yönelik bir iyileştirme beklentisi olduğunu ancak bunun köklü bir çözüm mü yoksa sınırlı bir iyileştirme mi olacağını sorguladı. Çelik, “Üç-beş bin liralık yamayla emeklinin sorunu çözülmez. Daha önce de vurguladığım gibi, emekli aylıklarında kısmi bir artış ve pansuman yapılabilir. Ancak köklü bir çözümün gündemde olduğuna ilişkin bir işaret yok” dedi.
Erdoğan'ın açıklamasının sınırlı bir iyileştirmeye işaret ettiğini belirten Çelik, kapsamlı bir düzenlemeden ve birikmiş köklü sorunların çözümünden söz edilmediğini vurguladı. Çelik, 2027 yılı bütçe teklifindeki ödeneklerin de emeklilerin kayıplarını telafi edecek köklü bir düzenleme konusunda iyimser olmaya elvermediğini ifade etti. Tahmininin, seçimler nedeniyle emeklinin ağzına bir parmak bal çalınması olduğunu ve olsa olsa emekli aylıklarında üç-beş bin liralık bir iyileştirme yapılabileceğini söyledi. Çelik, emeklilerin sorununun birkaç bin liralık ilave artışla çözülebilecek bir sorun olmadığını belirtti.
Emeklilerin yıllardır gelir kaybına uğradıklarını ve emekli aylıkları arasındaki eşitsizliklerin büyüdüğünü kaydeden Çelik, “2008’de bozulan kantarı düzeltmeden emeklilerin sorunlarına kalıcı çözüm bulmak mümkün değil. Yılların birikmiş kayıpları, harçlık misali sınırlı artışlarla telafi edilemez. Emeklilerin ihtiyacı geçici iyileştirmeler, yamalar ve pansuman değil, köklü bir sistem değişikliği ve ciddi bir aylık artışıdır” dedi. Çelik, yapılması gerekenleri ise aylık bağlama oranlarının yükseltilmesi, milli gelir artışının tamamının emeklilere yansıtılması, en düşük emekli aylığının insanca yaşamaya yetecek düzeye çıkarılması, İntibak Yasası'nın çıkarılması, emekli aylıklarının adil ve dengeli olması ve memur emeklilerine seyyanen zam yansıtılması olarak sıraladı. Çelik, emeklileri gerçekleşmesi belirsiz büyük beklentilere sokmanın anlamı olmadığını belirterek, “Sorulması gereken iki temel soru var: Emeklilik sisteminde köklü bir değişiklik yapılacak mı? Emekli aylıklarında geçmiş kayıpları telafi edecek ciddi bir artış sağlanacak mı? Ben maalesef iyimser değilim. 2027 bütçe teklifine ve geçmiş uygulamalara baktığımda, açıklamanın seçime endeksli sınırlı bir iyileştirmeyle sonuçlanacağı kanaatindeyim. Korkarım emekliler için yine dağ fare doğuracak” ifadelerini kullandı.
DİSK'e bağlı Emekli-Sen Genel Sekreteri F.K. ise duruma ilişkin, “Her tarafı sökük bir elbise var dikmeye çalışıyorlar” değerlendirmesini yaptı. Kalender, sistemin kökten düzeltilmesi gerekirken, yapılanın sadece “bir parmak bal sürmekten başka bir şey olmadığını” kaydetti. Konu çözülecekse “derinden çözülmesi” gerektiğine işaret eden Kalender, “Öncelikle 2008’deki 5510 sayılı yasayı değiştirmeleri lazım. Aylık bağlama oranları yükseltilmeli. Güncelleme katsayısı yükseltilmeli. Ayrıca aylıkların tabanı belirlenmeli. En az bir asgari ücret denmeli, onun üzerine de enflasyon ve milli gelir payı ilave edilmeli. Hepsinden öte de emekli sendikalarının önündeki engeller kaldırılmalıdır. Karşılarında muhatap yok. 17 milyon emeklinin sesi olacak muhatapları yok. Emekli sendikalarının önündeki kapatma davalarını kaldırmaları gerekiyor” dedi.
Kalender, “sağlıkta katkı payları, intibak yasasının” da olduğuna işaret ederek, “Bunların hepsi için köklü bir sistem değişimi gerekiyor. Yoksa geçici çözümlerle, ‘biz sorunu biliyoruz, farkındayız, elimizden geleni yapıyoruz’ gibi açıklamalar doğru değil” değerlendirmesini yaptı.
