İngiltere merkezli The Guardian gazetesinin yayımladığı bir araştırma, Türkiye'ye gönderilen plastik atıkların çevresel etkilerine dair önemli bulgular ortaya koydu. Araştırmaya göre, İngiltere'den Adana'daki geri dönüşüm tesislerine getirilen plastik atıkların işlendiği bölgelerde mikroplastik kirliliğinin ciddi seviyelere ulaştığı belirlendi.
Geri dönüşüm tesislerinin çevresindeki sulama kanallarından alınan su örnekleri incelendi. Tesislerin daha aşağı kesimlerinden alınan numunelerdeki mikroplastik yoğunluğunun, yukarı kesimlerden alınan örneklere kıyasla yaklaşık 10 kat daha fazla olduğu saptandı. Su örneklerinde ayrıca plastik peletler, plastik film parçaları ve çeşitli plastik kırıntıları da tespit edildi.
Araştırmada, yoğun yağışların ardından plastik atıkların ve mikroplastiklerin tarım arazilerine taşınabileceği uyarısı yapıldı. Bu kirliliğin, Türkiye'nin önemli tarım bölgelerinden biri olan Çukurova Ovası'ndaki sulama kanallarına ulaşması durumunda, tarımsal üretim ve gıda güvenliği açısından risk oluşturabileceği vurgulandı.
The Guardian, bu durumun gelişmiş ülkelerin plastik atıklarını başka ülkelere göndermesiyle ilgili "atık sömürgeciliği" tartışmalarını yeniden gündeme taşıdığını belirtti. Gazetenin paylaştığı verilere göre, İngiltere'nin 2025'te ihraç edeceği 675 bin ton plastik atığın 139 bin tonunun Türkiye'ye gönderilmesi planlanıyor. Bu dönemde Avrupa Birliği'nin Türkiye'ye plastik atık ihracatının ise yüzde 19 artışla 500 bin tonun üzerine çıkması bekleniyor.
Çevresel Soruşturma Ajansı (EIA) verilerine göre, Mayıs 2021 ile Temmuz 2024 tarihleri arasında İngiltere'den Türkiye'ye gönderilen plastik atıkların yaklaşık yüzde 13'ünün Adana'daki sekiz geri dönüşüm tesisine ulaştığı bildirildi. Bu süreçte, 13 İngiliz şirketi tarafından toplam 545 sevkiyatla yaklaşık 52 bin ton plastik atığın bu tesislere gönderildiği aktarıldı. Guardian, ihracatçı şirketlerin yasa dışı bir faaliyette bulunduğuna dair bir iddia olmadığını ancak İngiltere mevzuatı gereği ihraç edilen atıkların çevreye duyarlı bir şekilde geri dönüştürülmesinin doğrulanması gerektiğini hatırlattı.
Haberde ayrıca, The Guardian'ın konuya ilişkin Türkiye'deki yetkili kurumlardan görüş talep ettiği ancak haberin yayımlanma tarihine kadar herhangi bir yanıt alamadığı ifade edildi.
