Askeri istihbarat kaynakları ve savunma sanayii siteleri, Çin'in denizlerdeki yeni denizaltı teknolojisini gündeme taşıdı. Naval News ve The War Zone (TWZ) tarafından aktarılan bilgilere göre, 1 Haziran 2026 tarihli uydu görüntüleri, Şanghay'daki Jiangnan (JN) Tersanesi'nde benzersiz bir tasarıma sahip devasa bir denizaltının bulunduğunu ortaya koydu.
Henüz resmi adı ve askeri kodu kamuoyu ile paylaşılmayan bu yeni savaş gemisinin en dikkat çekici özelliği, su altı araçlarında standart olarak bulunan dikey üst kule yapısının, yani 'yelken' olarak bilinen kısmın tamamen kaldırılmış olması. Deniz savaşları analisti HI Sutton'ın gövde ölçümlerine dayanarak yaptığı hesaplamalar, bu yeni gizemli tasarımın yaklaşık 120 metre uzunluğa ve 11 metre genişliğe sahip olduğunu gösteriyor. Bu boyutlar, mevcut askeri dengeler açısından önemli bir gelişmeyi işaret ediyor. Çin donanmasının en modern nükleer saldırı denizaltısı olan Tip 093, 110 metre uzunluğundayken, ABD Donanması'nın Virginia sınıfı nükleer saldırı denizaltıları 114,8 metre uzunluğa sahip.
Çin'in, dünyanın pek çok nükleer hızlı saldırı denizaltısından daha uzun, konvansiyonel (dizel-elektrikli) sınıfların ise çok ötesinde bir gövdeyi yelkensiz olarak suya indirmeyi başardığı belirtiliyor. Yelken yapısının kaldırılmasının temel nedeni olarak, hidrodinamik açıdan denizaltıya muazzam bir akıcılık kazandırması gösteriliyor. Bu durum, sürtünmenin azaltılmasıyla birlikte şu askeri avantajları beraberinde getiriyor: Ekstrem hız ve manevra kabiliyeti: Denizaltı su altında çok daha hızlı ilerleyebiliyor ve ani manevralar yapabiliyor. Kusursuz akustik iz (sessizlik): Yelkenin neden olduğu su türbülansı ve gürültü ortadan kalktığı için, gemi yüksek hızlarda bile sonar sistemlerine yakalanmadan hareket edebiliyor.
Teknik detaylara bakıldığında, geminin kıç kısmında manevra kabiliyetini artıran X şeklinde bir dümen konfigürasyonu ve pervaneye göre çok daha sessiz çalışan bir pompa-jet (pump-jet) itki sistemi kullanıldığı gözlemleniyor. Yelkenin olmaması, bu devasa geminin yüzey operasyonlarından ziyade, derin deniz tabanı operasyonlarına veya okyanusları hızlı bir şekilde geçerek düşmanı avlayacak bir 'su altı yüksek hızlı önleme gemisi' olarak tasarlandığı ihtimalini güçlendiriyor. Uzmanlar, bu geminin mürettebatsız (UUV) olma ihtimalinin düşük olduğunu, büyük bir mürettebatlı savaş gemisi olduğunu belirtiyor.
Pentagon yetkilileri, yeni Çin denizaltılarının kalitesinin Amerikan tasarımlarına yaklaştığını ifade ediyor. ABD Deniz Kuvvetleri İstihbarat Ofisi Başkanı Tuğamiral Mike Brookes, yaptığı sunumda, "Çin Halk Kurtuluş Ordusu Donanması (PLAN), dizel-elektrikten tamamen nükleer enerjiye doğru önemli bir stratejik geçiş gerçekleştiriyor. Bu, tarihsel inşaat modellerinden temel bir sapmadır. Çin, küresel olarak diğer tüm donanmalardan çok daha hızlı büyüyor." değerlendirmesinde bulundu. Şanghay'da ortaya çıkan bu yelkensiz denizaltı, Çin'in Tayvan, Güney Çin Denizi ve Pasifik'teki askeri iddialarını desteklemek amacıyla geliştirdiği radikal teknolojilerin bir kanıtı olarak değerlendiriliyor.
